ING: Agrarische sector terug op normaal groeipad
Dollar in 2011 zwakker, Britse pond sterker
ING Economisch Bureau verwacht dat de euro/dollar koers zich in het eerste deel van 2011 grotendeels boven de 1,30 zal bewegen, om vervolgens in de zomer op te lopen naar 1,40. Dit drukt de export naar niet-eurolanden. In 2012 zal de euro als gevolg van een verwachte verkrapping in het monetair beleid van de Fed verzwakken tot 1,30. De euro / pond koers ultimo 2010 was 0,86. Voor dit jaar wordt een geleidelijke versterking van het pond tot 0,80 voorzien. Uitgedrukt in euro’s wordt het Nederlands product dus goedkoper voor de Britten. Dit is gunstig voor de Nederlandse uitvoer, omdat het Verenigd Koninkrijk een belangrijke exportmarkt is voor diverse agrarische producten.
Omvang tuinbouw in 2011 bijna € 10 miljard
De combinatie van een hoge vraag en een laag aanbod in vooral het groentesegment leidde vorig jaar tot een dusdanig gunstige prijsontwikkeling dat de tuinbouwproductie (inclusief sierteelt) de waarde van € 9,5 mrd overschreed. Met een verwachte gemiddelde groei van bijna 4% wordt dit jaar waarschijnlijk net niet de grens van € 10 mrd overschreden. Tussen en binnen de segmenten van de voedingstuinbouw zijn de verschillen groot. Voor fruit steeg de productiewaarde
slechts licht (naar € 579 mln), maar voor groenten fors (naar bijna € 2,2 mrd). Dit jaar gaan we er vooralsnog vanuit dat er een evenwichtiger marktsituatie is en de productiewaarden voor groenten en fruit met 2,5% resp. 5% zullen stijgen. Voor de middellange termijn zijn de vooruitzichten voor zowel glasgroente- als de potplantenteelt gunstig. De marktvraag groeit harder dan de productie. In de zomermaanden is de Nederlandse glasgroentesector oppermachtig en heeft geen concurrentie te duchten. De voorsprong van de Nederlandse potplantentelers word door het buitenland niet meer ingehaald.
Lagere productiegroei tomaten en komkommers
In 2010 hebben de tomaten- en komkommerteelt een positief rendement laten zien; voor de paprikateelt waren de resultaten matig. De combinatie van een toegenomen retailvraag naar tomaten en tegenvallende buitenlandse productie in voor- en naseizoen leidde tot zowel hogere productie als hogere prijzen. De prijsstijging deed zich voor bij zowel trostomaten als losse tomaten. Bij de laatste soort kwam dit door een afnemend areaal.
Voor dit jaar wordt een kleine toename van de tomatenproductie verwacht. Een enquête onder de glasgroentetelers gaf aan dat één op de tien uitbreidingsplannen heeft. Bij komkommers waren er piekprijzen op momenten dat de markt veel komkommers nodig had. De markt verwacht dat er dit jaar een kleine uitbreiding plaatsvindt door nieuwbouw, maar ook door verschuiving van de teelt van paprika’s naar komkommers.
De paprikateelt startte in 2010 met hoge prijzen. De hierdoor opgebouwde voorsprong verspeelde men aan het eind van het teeltseizoen als gevolg van het inzakken van de paprikamarkt. Veel paprikabedrijven blijven maar net in de zwarte
cijfers. Voor 2011 wordt dan ook geen uitbreiding van het areaal verwacht, eerder een lichte krimp.
Fruit: verwachte omzetstijging in 2011 van 5%
2011 is begonnen met fors lage voorraden aan appels en peren dan een jaar eerder. Onder voorbehoud van niet nog slechtere weersomstandigheden dan in 2010, gaat ING Economisch Bureau voor het komende jaar uit van een productiedaling van 4,5% en een opwaartse prijsdruk (+10%). De in eerdere kwartaalberichten voorspelde stijging van de fruitprijzen in 2010 is redelijk goed uitgekomen. De als gevolg
van ongunstige weersomstandigheden (te koud tijdens vruchtzetting en daarna te nat tot in oogstperiode) tegenvallende oogsten voor zowel appels als peren waren hiervoor de voornaamste reden. Dankzij de hoge voorraden na het prima oogstjaar 2009 kon er vorig jaar toch nog een volumegroei van 3% worden gerealiseerd. De groei van de productiewaarde is volgens het LEI uitgekomen op 6%.
Akkerbouw: ook in 2011 gunstige prijsontwikkeling
De akkerbouwproductie is volgens het LEI vorig jaar met ongeveer 3% afgenomen. De opbrengsten voor granen, suikerbieten en voedergewassen waren lager dan in 2009, die voor aardappelen en uien bleef op hetzelfde peil. In euro’s steeg de gemiddelde productie echter met meer dan 20%, dankzij veelal uitzonderlijke prijsontwikkelingen. Alle producten, op uien na, stegen in prijs, granen zelfs met 70%. Wij voorzien voor 2011 een aanhoudend gunstige prijsontwikkeling. Normaliter zal de geproduceerde hoeveelheid dit jaar na een - mede vanwege matige groei- en oogstomstandigheden - mager 2010 hoger moeten uitkomen. De productiewaarde stijgt dit jaar naar verwachting met circa 7%.
De in het vorige Kwartaalbericht vanwege het ongunstige weer voorziene tegenvallende ontwikkeling van de productievolumes heeft zich dus inderdaad voorgedaan. De aardappelprijzen zijn echter met +25% nog veel sterker gestegen
dan verwacht. En nog altijd is er meer vraag dan aanbod van consumptieaardappelen. Vooral de industrie heeft het moeilijk om aan product te komen. Op basis van de ontwikkelingen op de termijnmarkt stijgt de prijs naar € 32 per 100 kilogram. Dit hoge niveau zal ook de contractprijzen voor het nieuwe jaar positief beïnvloeden. De pootgoedhandel zal meeprofiteren. Het aanbod is beperkt en de vraag zal zeker aantrekken.
De uienprijzen bevinden zich nog altijd boven het langjarige gemiddelde, bij een afwachtende markt. De richting voor de prijsontwikkeling in de loop van 2011 is nog onduidelijk. De meeste bedrijven hebben nog behoorlijke voorraden en zijn afwachtend. Wel is de kwaliteit van de uien minder en zullen meer uitgaven voor sortering nodig zijn. Het ongunstige winterweer zet de uitvoer momenteel enigszins onder druk, maar het hoge exportniveau van vorig jaar zal naar verwachting
in het oogstjaar 2010/2011 zeker niet lager liggen.
Klik hier voor het totale ING Kwartaalbericht